Zjednoczenie Niemiec było jednym z wydarzeń kończących okres podziału Europy i świata między dwa bloki. Zjednoczenie było jednak procesem, nie jednostkowym wydarzeniem. Procesem, w którym miasto Lipsk odegrało szczególną rolę, rozpalając iskrę Pokojowej Rewolucji. Przyniosła ona demokratyzację Niemiec Wschodnich bez której nie mogłoby dojść do zjednoczenia.
Od 8 do 10 października w Lipsku odbył się festiwal upamiętniający wydarzenia sprzed blisko 40 lat. Jest on organizowany od 2019 r. Jego częścią był Międzynarodowy Okrągły Stół organizowany przez Friedliche Revolution Stiftung we współpracy z Kolegium Europy Wschodniej. Stół skupiał się na temacie różnych definicji i kultywowania pamięci historycznych oraz wysiłków podejmowanych, by zachować wywalczoną demokrację w Europie Środkowo-Wschodniej po zakończeniu Zimnej Wojny.
Podczas wydarzenia odbyło się w sumie sześć okrągłych stołów, w tym współtworzony przez zespół KEW i moderowany przez Adama Balcera, dyrektora programowego Kolegium “From Solidarity to Civil Society: Lessons from 1980 and 1989 for Today”. Szczególną wartością stołu były wspomnienia i przemyślenia świadków historii, Pani Anny Kulczyckiej-Charusty i Pana Przemysława Charusty, którzy czynnie włączyli się w działalność opozycyjną w latach 80. XX wieku we Wrocławiu, działając w Ruchu Wolność i Pokój. Najważniejszy postulat stołu to wezwanie, aby każdy obywatel podejmował codziennie, nawet drobny wysiłek dla obrony demokracji i podstawowych praw człowieka zagrożonych coraz bardziej przez tendencje autorytarne, populizm i ksenofobię.
Obrady okrągłego stołu kończyła rozmowa “Plural Memories in Times of War and Authoritarianism” z udziałem Iris Edenheiser, dyrektorki Zeitgeschichtliches Forum Leipzig i Małgorzaty Kopki-Piątek, prezeski Fem Global, koordynatorki projektu w KEW-ie, aktywistki na rzecz widoczności i działalności kobiet w przestrzeni publicznej. Rozmowę prowadził Jarosław Kociszewski, dziennikarz, redaktor naczelny portalu new.org.pl. Rozmowa skoncentrowała się na sposobach zachowania pamięci i umiejętności wyciągania lekcji z doświadczeń represji minionego wieku. Temat ten jest wyjątkowo aktualny, ze względu pełnoskalową wojnę Rosji przeciw Ukrainie. Stanowi ona fundamentalne wyzwanie dla Polski, Niemiec i Unii Europejskiej. Rosja toczy bowiem wojnę kognitywną wobec całej Europy. Otwarta debata dotycząca pamięci historycznej jest kluczowym narzędziem, dzięki któremu możemy przeciwdziałać dezinformacji, promować dialog i edukować na znaczenia temat historycznych we współczesnych relacjach międzynarodowych.
Do Lipska pojechał zespół KEW w składzie: Adam Balcer, Jarosław Kociszewski, Małgorzata Kopka-Piątek i Gabriela Rzepka, powiększony o zespół ekspercki z Uniwersytetu Technicznego w Chemnitz, Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu, Uniwersytetu Wrocławskiego i Centrum Historii Zajezdnia: prof. Stefana Garszteckiego, prof. Annę Pacześniak, prof. Małgorzatę Michalewską-Pawlak, dr Magdalenę Lachowicz, dr Kamila Boreckiego i Adama Pacześniaka.













