19 i 20 listopada 2025 r. w Zamku na Wodzie w Wojnowicach po raz siódmy obradował Polsko-Niemiecki Okrągły Stół poświęcony polityce wschodniej obu państw. W spotkaniu udział wzięli dyplomaci, przedstawiciele ministerstw spraw zagranicznych, kancelarii Prezydenta RP, przedstawiciele środowiska eksperckiego, dziennikarskiego i naukowego oraz organizacji pozarządowych z Polski, Niemiec, Litwy, Ukrainy, Mołdawii i Gruzji.
Relacje amerykańsko-rosyjskie i wymiary bezpieczeństwa europejskiego
Podczas pierwszego dnia debata toczyła się wokół wyzwań dla bezpieczeństwa europejskiego obecnie i po zakończeniu wojny na Ukrainie. Istotnym pytaniem w dyskusji było, jak przekształcać europejską infrastrukturę bezpieczeństwa w obliczu słabnącego zaangażowania amerykańskiego w Europie z jednej strony i zwiększającej się liczbie ataków hybrydowych ze strony Rosji z drugiej. Relacje Donalda Trumpa z Władimirem Putinem również pozostają wyzwaniem dla Europy. Podejście transakcjonistyczne i wyrazy poparcia amerykańskiej administracji dla europejskich partii populistycznych i skrajnie prawicowych podkopują dodatkowo spójność UE i NATO. W obliczu tak zarysowanych problemów najważniejszymi celami UE są pomoc ekonomiczna, humanitarna i militarna Ukrainie oraz utrzymanie procesu akcesyjnego, wzmacnianie współpracy wojskowej między państwami członkowskimi Unii do uzyskania samodzielności obronnej oraz umożliwienie wkomponowania Ukrainy w tworzone struktury bezpieczeństwa.
Europejskie wyzwania regionu Morza Czarnego i Ukrainy
Drugiego dnia uwaga zebranych przeniosła się w region Morza Czarnego i Ukrainy. Szczególnie niepokojącym zjawiskiem jest autorytarny i prorosyjski kurs rządu Gruzji, odrzucający integrację z UE wbrew oczekiwaniom społeczeństwa, radykalnie ograniczający swobody obywatelskie i niemal uniemożliwiający funkcjonowanie trzeciego sektora i opozycji. Gruziński rząd i scena polityczna infiltrowane są przez rosyjskie służby, podważające wiarygodność i suwerenność państwa. Inny przypadek prezentuje Mołdawia, która w ostatnim czasie stała się liderem integracji z Unią Europejską wśród państw Partnerstwa Wschodniego. Paneliści podkreślali znaczny wysiłek ze strony prezydentki Mai Sandu i jej partii, które zdołały utrzymać prounijny kurs Mołdawii. Mołdawia poczyniła też zdecydowane postępy w uniezależnieniu swojej sieci energetycznej od rosyjskich surowców.
Tematem zamykającym obrady była trudna droga Ukrainy do Unii Europejskiej. Wyzwania opóźniające dołączenie Ukrainy do struktur UE mają zarówno zewnętrzny, jak i wewnętrzny charakter. Ukraina, prowadząc wojnę z rosyjską agresją, stara się jednocześnie wprowadzać reformy dopasowujące państwo do unijnych standardów. Wśród największych wyzwań znajduje się reforma sądownictwa i skuteczna walka z korupcją. Z kolei po stronie polskiej, niemieckiej i unijnej wyzwaniem będzie przygotowanie Wspólnoty do przyjęcia tak dużego państwa i znalezienie kompromisu między interesami poszczególnych państw.
Okrągły stół został zorganizowany przez KEW we współpracy z Heinrich Böll Stiftung Warsaw, Fundacją Współpracy Polsko-Niemieckiej oraz Regionalnym Ośrodkiem Debaty Międzynarodowej w woj. dolnośląskim i opolskim. Patronat nad wydarzeniem objął również Konsulat Generalny Niemiec we Wrocławiu.
